Σε ηλικία 99 ετών έφυγε από τη ζωή η σπουδαία ιστορικός και βυζαντινολόγος Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, αφήνοντας πίσω της μια ανεκτίμητη πνευματική κληρονομιά.
Η είδηση του θανάτου της, που έγινε γνωστή το απόγευμα της Δευτέρας 16 Φεβρουαρίου, σκόρπισε θλίψη στην ελληνική και διεθνή ακαδημαϊκή κοινότητα. Η Γλύκατζη-Αρβελέρ δεν ήταν απλώς μια διακεκριμένη επιστήμονας – ήταν μια πρωτοπόρος που άνοιξε δρόμους για τις γυναίκες στην ακαδημαϊκή σφαίρα και μια αμείλικτη υπερασπίστρια του βυζαντινού πολιτισμού.
Πρωτοπόρος στη Σορβόνη
Γεννημένη στην Αθήνα το 1926 από Μικρασιάτες γονείς, η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ σπούδασε στην Αθήνα και στο Παρίσι, εξειδικευόμενη στη μελέτη του χριστιανικού κόσμου της Ανατολής και ιδιαίτερα του Βυζαντίου. Η ακαδημαϊκή της πορεία υπήρξε εξαιρετική: το 1967 έγινε η πρώτη γυναίκα πρόεδρος του τμήματος Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης, και το 1976 έσπασε ένα ακόμη ταβανικό όταν εξελέγη πρώτη γυναίκα πρύτανης στα 700 χρόνια ιστορίας του θεσμού.
Η θητεία της στη Σορβόνη δεν περιορίστηκε μόνο σε διοικητικό ρόλο. Διετέλεσε επίσης Πρύτανης της Ακαδημίας και Καγκελάριος των Πανεπιστημίων των Παρισίων, Πρόεδρος του Κέντρου Georges Pompidou, και Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου στο Παρίσι. Η επιρροή της εκτείνονταν πέρα από τα ακαδημαϊκά, καθώς υπήρξε και Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Εθνικού Θεάτρου της Ελλάδας.
Η συμβολή της στη βυζαντινολογία
Το επιστημονικό έργο της Γλύκατζη-Αρβελέρ είναι εκτεταμένο και σημαντικό. Μελέτησε την πολιτική, κοινωνική και διοικητική δομή της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, με έργα όπως οι “Έρευνες για τη διοίκηση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας τον 9ο και 10ο αιώνα” και “Το Βυζάντιο και η θάλασσα” να αποτελούν σημεία αναφοράς για τους ερευνητές.
Βιβλία της όπως “Γιατί το Βυζάντιο” και “Πόσο ελληνικό είναι το Βυζάντιο; Πόσο Βυζαντινοί είναι οι Νεοέλληνες;” έφεραν τη βυζαντινή ιστορία πιο κοντά στο ευρύ κοινό, αναδεικνύοντας τη συνέχεια της ελληνικής ταυτότητας μέσα από τους αιώνες. Η εργογραφία της παραμένει σημείο αναφοράς για μελετητές σε όλο τον κόσμο.
Διακρίσεις και αναγνώριση
Η συμβολή της στην επιστήμη και τον πολιτισμό αναγνωρίστηκε με πληθώρα τιμών: στη Γαλλία βραβεύτηκε με τον Μεγαλόσταυρο του Εθνικού Τάγματος της Τιμής, ενώ έλαβε διακρίσεις από πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Ήταν αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, επίτιμη πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Κέντρου των Δελφών, και είχε αναγορευτεί επίτιμη διδάκτωρ του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Ενεργή μέχρι το τέλος
Παρά την προχωρημένη ηλικία της, η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ παρέμεινε ενεργή και παρεμβατική μέχρι το τέλος της ζωής της. Συμμετείχε σε δημόσιες συζητήσεις, έδινε διαλέξεις και συνέχιζε να γράφει, αποδεικνύοντας ότι η πνευματική ζωντάνια δεν γνωρίζει όρια ηλικίας.
Με την απώλειά της, η Ελλάδα χάνει μια από τις πιο λαμπρές πνευματικές της προσωπικότητες – μια γυναίκα που όχι μόνο μελέτησε την ιστορία, αλλά την έζησε και τη διαμόρφωσε, αφήνοντας ανεξίτηλο το στίγμα της στον ακαδημαϊκό και πολιτιστικό κόσμο.
Διαβάστε όλα τα τελευταία νέα | Ενημερωθείτε
