Ποιος «το έχει» και ποιος νοιάζεται…

Είδες τις ρουμάνικες ταινίες στο φεστιβάλ; Η κάθε μια, με τον τρόπο της, ήταν καλή… Τι συμβαίνει με αυτούς;
– Μάλλον στη Ρουμανία κάνουν κινηματογράφο όσοι «το έχουν» να κάνουν κινηματογράφο, όπως ίσως εκεί αστυνομικοί γίνονται όσοι «το έχουν» να είναι αστυνομικοί και γιατροί να γίνονται όσοι «το έχουν» να γίνουν γιατροί.
– Όταν λες «το έχουν», εννοείς να έχουν το ταλέντο, την ικανότητα να κάνουν αυτή τη δουλειά;
– Ας πούμε, αλλά όχι μόνο το ταλέντο. Το ότι κάποιος «το έχει» -που είναι ένα ρήμα χωρίς αντικείμενο-, σημαίνει και άλλα πράγματα πέρα από το ταλέντο… Μπορεί να είναι κλίση, μπορεί να είναι μια φυσική
εκπαίδευση από το περιβάλλον που μεγάλωσε, μπορεί να είναι ένα ανεξήγητο κόλλημα, αλλά στην τελική είναι κάτι που του βγαίνει κάποιου να το κάνει και ξέρει ότι είναι ταγμένος γι’ αυτό…
– Kι έτσι δεν μπερδεύεται και δεν παιδεύεται με κάτι που δεν του βγαίνει.
– Μπορεί όμως και να ξεκινήσει αλλιώς, από μια φιλοδοξία να γίνει κάτι άλλο, που θαυμάζει, αλλά να καταλάβει έγκαιρα ότι δεν «το έχει» και να βρει το δρόμο του μετά –αν δεν είναι πολύ αργά…
– Α ναι! Ο Κούντερα ήθελε αρχικά να γίνει μουσικός, συνθέτης προφανώς, κατάλαβε όμως ότι δεν είχε το ταλέντο, σαν να διαισθάνθηκε ότι όσο και να το πάλευε θα παρέμενε μέτριος, και αφοσιώθηκε στη λογοτεχνία…
– Στα έργα του ωστόσο μπορεί να διακρίνει κανείς μια μουσική δομή, π.χ. παραλλαγές σε ένα θέμα, πέρα από τη στοχαστική τους διάσταση, που είναι κι αυτή μια εναλλακτική τού αν θα γινόταν, ας πούμε, μουσικολόγος, αντί για μουσικός, ή γενικότερα ένας σπουδαίος δοκιμιογράφος περί τέχνης –που είναι ένας σπουδαίος δοκιμιογράφος.
– Και ο Μπέργκμαν, δεν ήθελε να γίνει ένας μεγάλος δραματουργός; Δεν θαύμαζε πάντα τον Στρίντμπεργκ, αλλά τα κατάφερε τελικά να γίνει κορυφαίος στον κινηματογράφο, να φτιάξει μερικά από τα αριστουργήματα του σινεμά;
– Ναι, ήταν τυχερός, θα μπορούσε να παιδεύεται μόνο με το θέατρο και να παρέμενε για πάντα ένας μέτριος έως κακός συγγραφέας
θεατρικών έργων, δικών του έργων…
– Kαι ίσως ένας καλός σκηνοθέτης θεατρικών παραστάσεων, γνωστός μόνο στη χώρα του, όπως τόσοι και τόσοι.
(Παύση)
– Δεν είναι πάντα εύκολο να καταλάβεις αν «το έχεις» ή δεν «το έχεις», ε; Κι αν δεν σου δοθεί η ευκαιρία να δοκιμαστείς σε κάτι άλλο, τότε είναι ακόμα πιο δύσκολο…
– Και ούτε είναι εύκολο πάντα να ξεχωρίσεις κάποιον αν «το έχει» ή δεν «το έχει». Πολλές φορές μπερδεύουμε την αφοσίωση ενός ανθρώπου στη δουλειά του, που είναι πολύ σημαντική κι αυτή, με το αν «το έχει».
– Όπως; Για πες ένα παράδειγμα.
– Νομίζω ότι αυτή είναι η περίπτωση του Λευτέρη Βογιατζή, ενός ανθρώπου απόλυτα αφοσιωμένου στην τέχνη θεάτρου, που τα δίνει όλα σ’ αυτήν και όσοι έχουν συνεργαστεί μαζί του ή όσοι έχουν παρακολουθήσει τη διαδικασία των προβών που κάνει, η οποία είναι συνήθως εξαντλητική, δεν μπορούν να μην του αναγνωρίσουν αυτήν την αφοσίωση, το σεβασμό και τη φροντίδα σε ό,τι κι αν κάνει…
– Αλλά;
– Αλλά… Όσο φροντισμένο κι αν είναι το τελικό αποτέλεσμα, όσο κι αν σέβεται το θεατή, δεν έχω δει τίποτα δικό του πάνω από ένα όριο, τίποτα αληθινά ιδιοφυές, που να με πείσει ότι «το έχει».
– Ούτε όμως αρκεί κάποιος να «το έχει» για να φτάσει σε κάποιο σημαντικό αποτέλεσμα;
– Όχι, ούτε κι αυτό αρκεί, πρέπει και να το παλεύει, όσο μπορεί -για το καλύτερο.
– Η Μαρία, που είναι νοσηλεύτρια και νοιάζεται, λες ότι «το έχει»;
– Ναι, γιατί νοιάζεται, και το κύριο προσόν για να είσαι καλή νοσηλεύτρια είναι να νοιάζεσαι… αυτό είναι κυρίως που θα πρέπει να «έχεις» -εκτός κι αν είσαι ηλίθια, οπότε και να νοιάζεσαι…
– Κάτι όμως που για έναν γιατρό δεν είναι αρκετό…
– Όχι, δεν είναι. Δηλαδή για έναν γιατρό που θα πρέπει να κάνει τη σωστή διάγνωση σε μια δύσκολη περίπτωση. Τότε πρέπει να «το έχει», διότι αν δεν «το έχει», σε μια κρίσιμη περίσταση, από αυτό μπορεί
να εξαρτηθεί η ζωή ενός ασθενούς…
– Κι αυτό δεν είναι απλώς ένα ταλέντο…
– Η ιατρική διάγνωση είναι ζήτημα κρίσης, ικανότητας κρίσης, που τη βελτιώνεις συνεχώς, μέσα από το ψάξιμο και την εμπειρία… Και για να το ψάχνεις συνεχώς και για να επιδιώκεις την εμπειρία, θα πρέπει να νοιάζεσαι, και για να νοιάζεσαι γι’ αυτήν τη δουλειά, που δεν είναι καθόλου εύκολη αν νοιάζεσαι, θα πρέπει να σε συναρπάζει η διαδικασία της, κάτι που συμβαίνει μόνο αν «το έχεις» να κάνεις αυτήν τη δουλειά ή το λειτούργημα ή πες το όπως θέλεις.
(Παύση)
– Μάλιστα! Άρα το έχουμε…
– «Το έχουμε»! Τι έχουμε;
– Το θέμα που συζητάμε εδώ… Το τι σημαίνει κάποιος να «το έχει».
– Μην το λες… Δεν αρκεί μια συζήτηση για να καταλάβεις ποιος «το έχει» και ποιος δεν «το έχει». Πρέπει να το ψάχνεις κι αυτό συνεχώς.
– Να νοιάζεσαι δηλαδή…
– Ακριβώς.

Σωτήρης ζήκος
sz@citymedia.gr

Διαβάστε όλα τα τελευταία νέα | Ενημερωθείτε

Ακολουθείστε το Cityportal.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλα τα τελευταία νέα

Cityportal.gr Live ενημέρωση: O κορωνοϊός λεπτό προς λεπτό στην Ελλάδα και παγκοσμίως