26.4 C
Thessaloniki
29 C
Athens

Βίκτωρ Ουγκώ: Ένας μεγάλος φιλέλληνας

Ο Γάλλος συγγραφέας Βίκτωρ Ουγκό και δημιουργός των κλασικών αριστουργημάτων «Οι Άθλιοι» και «Η Παναγία των Παρισίων» γεννήθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 1802.

Υπήρξε ο σπουδαιότερος Γάλλος συγγραφέας καθώς και ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του γαλλικού ρομαντισμού. Ασχολήθηκε με την ποίηση, τη λογοτεχνία, τη δραματουργία, τα εικαστικά και την πολιτική. Υπήρξε ένας από τους πιο τολμηρούς ακτιβιστές της εποχής του για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Ο συγγραφέας Μάθιου Τζόσεφ, που έχει γράψει τη βιογραφία του, αναφέρεται σε αυτόν ως «Ο Γάλλος πρίγκιπας των μεγάλων ποιητών και ο Λόρδος της γαλλικής γλώσσας»

Ο Βίκτωρ Ουγκώ σε παιδική ηλικία

Γεννήθηκε στην πόλη Μπεζανσόν του Νομού Φρανς-Κοντέ (Franche-Comté) της ανατολικής Γαλλίας και ήταν ο νεότερος γιος του Ιωσήφ Ουγκώ και της Σοφί Τρεμπισέ.

Από πολύ νωρίς ξεκίνησε να γράφει ποιήματα και να μεταφράζει κλασικούς Λατίνους ποιητές όπως ο Βιργίλιος. Η πρώιμη φιλοδοξία του τον έσπρωξε να γράψει σε ηλικία μόλις 14 ετών σε μία εφημερίδα της εποχής: «Je veux être Chateaubriand ou rien» (Επιθυμώ να γίνω ή Σατωβριάνδος ή τίποτα).

Ποιητική και πεζογραφία

Δημοσίευσε την πρώτη του ποιητική συλλογή, «Odes et Poésies Diverses», το 1822 σε ηλικία είκοσι ετών. Τα πρώτα ποιήματά του κέρδισαν μία σειρά βραβείων.Αν και τα ποιήματα θαυμάζονταν για την αυθόρμητη θέρμη και την ευφράδειά τους, η συλλογή που ακολούθησε τέσσερα χρόνια αργότερα, «Odes et Ballades», αποκάλυψε πως ο Ουγκό ήταν και ένας μεγάλος λυρικός ποιητής.

Τον Φεβρουάριο του 1829 δημοσιεύθηκε το πρώτο ώριμο μυθιστόρημα του συγγραφέα, «Η Τελευταία Μέρα ενός Κατάδικου», μέσα από το οποίο καταγγέλλει τη θανατική ποινή. Η προσπάθεια του Ουγκό για την κατάργηση της θανατικής ποινής ήταν γνωστή διεθνώς. Πολέμησε μια δια βίου μάχη για την κατάργηση της θανατικής ποινής ως μυθιστοριογράφος, διανοούμενος και μέλος του Κοινοβουλίου. Στην επιρροή του πιστώθηκε η κατάργηση της θανατικής ποινής από τα συντάγματα της Γενεύης, της Πορτογαλίας και της Κολομβίας.

Λίγο αργότερα (1831) δημοσιεύτηκε το κλασικό αριστούργημα «Η Παναγία των Παρισίων». Ένα μυθιστόρημα που έχει – εκτός των άλλων – ως επίκεντρο τον διάσημο καθεδρικό ναό του Παρισιού. Ο Ουγκό αφιέρωσε δύο ολόκληρα κεφάλαια στην περιγραφή του ναού, ο οποίος την εποχή που το έγραφε ήταν ρημαγμένος. Το έργο μεταφράστηκε σε πολλές γλώσσες σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Ο Βίκτωρ Ουγκό και οι Άθλιοι

Ο Βίκτωρ Ουγκό άρχισε να σχεδιάζει ένα μεγάλο μυθιστόρημα για την κοινωνική δυστυχία και την αδικία ήδη από τη δεκαετία του 1830. Χρειάστηκαν δεκαεπτά ολόκληρα χρόνια για να δημιουργηθούν «Οι Άθλιοι» (Les Misérables) και τελικά να δημοσιευτούν το 1862.

Οι «Άθλιοι» μαζί με την «Παναγία των Παρισίων» είναι μέχρι σήμερα τα δύο διασημότερα έργα του Βίκτωρ Ουγκό σε ολόκληρο τον κόσμο

Με κεντρικό ήρωα τον Γιάννη Αγιάννη, το μυθιστόρημα επεξεργάζεται την ιστορία της Γαλλίας, την αρχιτεκτονική και τον αστικό σχεδιασμό του Παρισιού, την πολιτική, την ηθική φιλοσοφία, τον αντιμοναρχισμό, τη δικαιοσύνη, τη θρησκεία και τους τύπους, τη φύση της ρομαντικής και οικογενειακής αγάπης.

Από ενεργό μέλος της πολιτικής ζωής στην εξορία

Στα 1845 ο Λουδοβίκος Φίλιππος τον ονόμασε Pair de France, μέλος δηλαδή της Άνω Βουλής. Εκεί εκφώνησε λόγους ενάντια στη θανατική καταδίκη και την κοινωνική αδικία ενώ υποστήριξε την ελευθερία του Τύπου και την αυτοδιάθεση της Πολωνίας. Μετά την Επανάσταση του 1848 και την ανακήρυξη της Β’ Γαλλικής Δημοκρατία εκλέγεται, με τη βοήθεια του Λέοντος Γαμβέτα, βουλευτής Παρισίων στη Συντακτική και ακόλουθα στη Νομοθετική Συνέλευση. Τότε αναδεικνύεται σε θερμό υποστηρικτή του Ναπολέοντα Γ’, ανιψιού του Ναπολέοντα Α΄ Βοναπάρτη, συντασσόμενος ενεργά με την προώθηση της υποψηφιότητάς του για την Προεδρία της Δημοκρατίας.

Η πραξικοπηματική κατάλυση της δημοκρατίας από τον Ναπολέοντα Γ΄ το 1851 και η ανάδειξή του σε Αυτοκράτορα κάνει τον Ουγκώ να αλλάξει τις φιλοβοναπαρτικές του αντιλήψεις και να στραφεί με μένος εναντίον του. Η επικείμενη δίωξή του, μετά από αυτό, τον αναγκάζει να διαφύγει στις Βρυξέλλες. Έτσι εγκαινίασε τη μακρά περίοδο αυτοεξορίας του, που θα διαρκέσει περίπου 20 χρόνια.

Είπε:

Από τους ανθρώπους δεν λείπει η δύναμη, λείπει η θέληση

Η πιο μεγάλη ευτυχία στη ζωή είναι αυτή που μας δίνει η αντίληψη πως μας αγαπούν

Δεν είναι τίποτα να πεθάνεις. Είναι τρομακτικό να μη ζεις

Ο κόσμος είναι η Ελλάδα που διαστέλλεται. Η Ελλάδα είναι ο κόσμος που συστέλλεται

Αγάπη είναι ο ασπασμός των αγγέλων προς τ’ άστρα

Η επιστροφή και το τέλος

Το 1859 ο Ναπολέων Γ’ προσφέρει αμνηστία σε όλους τους πολιτικούς εξόριστους αλλά ο Ουγκώ αρνείται να επιστρέψει μην επιθυμώντας να κάνει οποιαδήποτε παραχώρηση έναντι του μονάρχη. Το ξέσπασμα του Γαλλοπρωσικού Πολέμου τον οδηγεί στην επιστροφή του στη Γαλλία τον Αύγουστο του 1870, λίγο μετά την ανακήρυξη της Τρίτης Γαλλικής Δημοκρατίας.

Ο Ουγκώ στο νεκρικό κρεβάτι, φωτογραφημένος από τον Félix Nadar

Στις 30 Ιανουαρίου 1876 ο Βίκτωρ Ουγκώ ονομάζεται ισόβιος Γερουσιαστής από τη Γαλλική Δημοκρατία. Την τελευταία αυτή πολιτική περίοδο της ζωής του γίνεται το είδωλο της ριζοσπαστικής αριστεράς. Ο ίδιος είναι πλέον οπαδός ενός ουτοπικού σοσιαλισμού πιστεύοντας στην κοινωνική συμφιλίωση και την ειρηνική επίλυση των κοινωνικών προβλημάτων, σε σχέση με την επαναστατική βία. Θεωρεί ότι ο ατομικός δρόμος προς την ηθική τελείωση, προς την καλοσύνη οδηγεί στη “σωτηρία” του ατόμου και της κοινωνίας.

Ο Βίκτωρ Ουγκώ πέθανε στις 22 Μαΐου 1885 σε ηλικία 83 ετών έχοντας λάβει εν ζωή σπάνια δόξα για πνευματικό δημιουργό. Στη Γαλλία κηρύχθηκε εθνικό πένθος. Την ημέρα της κηδείας του (1η Ιουνίου) περίπου 2.000.000 άνθρωποι συνόδευσαν τον επιφανή νεκρό από την Αψίδα του Θριάμβου στο Πάνθεον, το οποίο ορίστηκε ως τελευταία του κατοικία.

Υπήρξε μεγάλος φιλέλληνας, πρόθυμος να συνταχθεί με κάθε αγώνα για ανεξαρτησία

Η σχέση του με την Ελλάδα

Οι πρώτες του ποιητικές αναφορές σχετικά με τον αγώνα των Ελλήνων εμφανίζονται το 1826 με τη δημοσίευση στο γαλλικό Τύπο του ποιήματος «Τα Κεφάλια του Σαραγιού» (Les têtes du serail), εμπνευσμένου από την Έξοδο του Μεσολογγίου, όπου εμφανίζονται μεταξύ των 6000 κεφαλών, που είχαν αποσταλεί στο σαράγι να συνομιλούν μεταξύ τους τα τρία κεφάλια του Μάρκου Μπότσαρη, του Επισκόπου Ρωγών Ιωσήφ και του Κωνσταντίνου Κανάρη. Το 1827 συνθέτει τα ποιήματα «Ναβαρίνο» (Navarin) και «Ενθουσιασμός» (Enthousiasme) και την επόμενη χρονιά τα «Κανάρης» (Canaris), «Λαζάρα» (Lazzara) καθώς και το περίφημο «Ελληνόπουλο» (L’ enfant). Όλα τα παραπάνω ποιήματα περιελήφθησαν στη συλλογή Τα «Ανατολίτικα».

Στα 1829 ο κορυφαίος των Ελλήνων διαφωτιστών Αδαμάντιος Κοραής δηλώνει την αντίθεσή του προς το ρομαντικό κίνημα, του οποίου αρχηγέτης είναι ο Βίκτωρ Ουγκώ. Παρά ταύτα στην Αθήνα τα μέλη του λογοτεχνικού ρεύματος της Αθηναϊκής Σχολής στρέφονται προς το ρομαντισμό. Ο Νικόλαος Σούτσος είναι ο πρώτος που μεταφράζει ποιήματα του Βίκτωρ Ουγκώ στα 1842.

Κατά τη δεκαετία του 1850 πραγματοποιούνται αρκετές μεταφράσεις θεατρικών έργων του στην ελληνική, αρχής γενομένης με το «Angelo, tyran de Padoue», και μέσω αυτών καθίσταται γνωστός στο ελληνικό κοινό κυρίως ως δραματικός συγγραφέας. Στα 1862 έρχεται η μετάφραση των «Αθλίων» από τον Ιωάννη Ισιδωρίδη – Σκυλίτση σχεδόν αμέσως μετά την κυκλοφορία τους στα γαλλικά. Το μυθιστόρημα ενθουσίασε τους Έλληνες αναγνώστες και επηρέασε πολλούς εγχώριους λογοτέχνες.

Το ενδιαφέρον του Βίκτωρ Ουγκώ για την ελεύθερη πλέον Ελλάδα φάνηκε ιδιαίτερα σε σχέση με το κρητικό ζήτημα. Το διάστημα της Κρητικής Επανάστασης του 1866 – 1869 δημοσιεύει τρεις επιστολές υπέρ των Κρητών στον ευρωπαϊκό τύπο το Δεκέμβριο του 1866, το Φεβρουάριο του 1867 και το Φεβρουάριο του 1869, παρά το γενικότερο αρνητικό για τα ελληνικά ζητήματα κλίμα της εποχής.

Εκτός της συμπαράστασης προς τους Κρήτες έδειξε ενδιαφέρον και για την αρπαγή των μαρμάρων του Παρθενώνα κατηγορώντας τον Έλγιν για αυτή του την πράξη, στη βάση της αντίληψής του ότι η πολιτιστική κληρονομιά ενός λαού δεν πρέπει να γίνεται κτήμα ενός άλλου.

Ακολουθείστε το Cityportal.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλα τα τελευταία νέα

Διαβάστε όλα τα Τελευταία Νέα (Ελλάδα, Διεθνή) στο Cityportal.gr

Cityportal.gr Live ενημέρωση: O κορωνοϊός λεπτό προς λεπτό στην Ελλάδα και παγκοσμίως

Τελευταία νέα

Ο ΚΑΙΡΟΣ

Thessaloniki
clear sky
26.4 ° C
27.8 °
23 °
70 %
1.8kmh
0 %
Τε
37 °
Πε
38 °
Πα
39 °
Σα
39 °
Κυ
31 °