«Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα» στο Βασιλικό Θέατρο

«Ο έρωτας! Αφαιρεί τη λογική ο έρωτας;»

Απάντηση στο διαχρονικό ερώτημα αν ο έρωτας αφαιρεί τη λογική δίνει το έργο του Μαριβώ «Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα»,  από το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, σε συμπαραγωγή με το Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν, με τη σκηνοθετική υπογραφή του Βασίλη Παπαβασιλείου.

Οι θεατές στη «δεύτερη έκπληξη του έρωτα» θα κληθούν να απαντήσουν στο ερώτημα: «χρωστάμε την καρδιά μας σε όσους μας προσφέρουν τη δική τους ή μονάχα σ’ αυτούς που την κατακτούν;»

Λίγα λόγια για το έργο «Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα» 

Η «Δεύτερη έκπληξη του έρωτα», παίχτηκε στην Κομεντί – Φρανσαίζ το 1727 κι έχει αρκετές ομοιότητες με την Έκπληξη του έρωτα που έγραψε ο συγγραφέας το 1722. Πρόκειται για μια αισθηματική κωμωδία που οι ήρωές της, παγιδευμένοι στις συμβάσεις και τους θεσμούς της εποχής τους, γίνονται έρμαια της γλώσσας που με τόση χάρη αρθρώνουν, χάνουν την ειλικρίνειά τους και μπλέκουν σε έναν «αναποφάσιστο» έρωτα που ακροβατεί ανάμεσα στο πάθος και την ευπρέπεια και τελικά αποδεικνύεται ανίκητος.

Μια απαρηγόρητη Μαρκησία, που έχασε τον άντρα της έναν μήνα μόλις μετά τον γάμο τους. Η Λιζέτ, η πονηρή της υπηρέτρια. Ο εγκαταλελειμμένος απ’ την ερωμένη του Ιππότης. Ο Λουμπέν, ο αφελής υπηρέτης του. Ένας ερωτευμένος Κόμης που διεκδικεί την Μαρκησία ενώσω ο λογοτεχνικός της σύμβουλος, σταχυολογεί ψυχαγωγικά αναγνώσματα για να απαλύνουν τη μοναξιά της.

Η επιμονή της Λιζέτ να φέρει κοντά την κυρία με τον Ιππότη προκειμένου να μην χάσει η ίδια τον Λουμπέν που αγαπά, θέτει σε κίνηση έναν ολόκληρο μηχανισμό από δηλώσεις, υπεκφυγές, ανατροπές, παρεξηγήσεις, αποπλανήσεις…και τελικά οδηγεί στην έκπληξη του έρωτα.

«Γιατί, τί είναι ο έρωτας, αν όχι μια έκπληξη που ταράζει την ύπαρξή μας, μια συνάντηση με τον εαυτό μας μέσα στα μάτια του άλλου; Και σε τι περιπέτειες μας βάζει η συνειδητοποίηση ότι η συνάντηση αυτή είναι ικανή να μας οδηγήσει στην απώλεια της εικόνας που χτίζουμε για τον εαυτό μας;»

Όσο για τα λεκτικά παιχνίδια κατέχουν ρόλο κεντρικό επί σκηνής: «Χάνετε μια αγαπητικιά; Βρείτε μίαν άλλη!»

► ΔΙΑΒΑΣΤΕ: «Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα» | Κριτική της παράστασης


ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Μετάφραση–Σκηνοθεσία: Βασίλης Παπαβασιλείου
Σκηνικά–Κοστούμια: Άγγελος Μέντης

Δραματουργία– Μουσική επιμέλεια– Συνεργάτης σκηνοθέτης: Νικολέτα Φιλόσογλου
Επιμέλεια κίνησης: Δημήτρης Σωτηρίου
Φωτισμοί: Ελευθερία Ντεκώ
Βοηθός σκηνοθέτη: Άννα Μαρία Ιακώβου
Βοηθός Σκηνογράφου–ενδυματολόγου: Έλλη Ναλμπάντη
Οργάνωση Παραγωγής: Αθανασία Ανδρώνη- Μαρίνα Χατζηϊωάννου
Οδηγός σκηνής: Γιάννης Παλαμιώτης

Παίζουν (αλφαβητικά): Σταυρούλα Αραμπατζόγλου (Μαρκησία), Γιώργος Καύκας (Ιππότης), Θέμης Πάνου (Ορτένσιος), Ταξιάρχης Χάνος (Κόμης), Zωή Μυλωνά (Λιζέτ), Γιώργος Κολοβός (Λουμπέν)

► Info

«Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα»
Μετάφραση- σκηνοθεσία: Βασίλης Παπαβασιλείου
Μια κωμωδία του Μαριβώ σε πανελλήνια πρώτη
Βασιλικό Θέατρο
Ημέρες & ώρες παραστάσεων:
Από Παρασκευή 26 Νοεμβρίου
κάθε Τετάρτη στις 19:00,
Πέμπτη, Παρασκευή, Σάββατο, στις 21:00
Κυριακή στις 19:00
Εισιτήρια
Κανονικό Εισιτήριο (θέσεις πλατείας): 13€
Εκπτωτικό Εισιτήριο: 8€ (θέσεις Α’ εξώστη, Φοιτητικό/ πολύτεκνοι) – Θέσεις Β’ Εξώστη 5€
Εκπτωτικό Εισιτήριο – Άνω των 65: 10€
Θέσεις Β’ Εξώστη: 5€
Ομαδικό Εισιτήριο: 8€ (για κρατήσεις άνω των 10 ατόμων). Απαραίτητη η προαγορά των εισιτηρίων κατόπιν τηλεφωνικής κράτησης Δευτέρα με Παρασκευή, πρωινές ώρες, στο τηλέφωνο 2315 200012.
Πληροφορίες και προπώληση εισιτηρίων
τηλ. 2315 200200 και στα ταμεία του ΚΘΒΕ
Βασιλικό Θέατρο (30ής Οκτωβρίου, Θεσσαλονίκη): Δευτέρα – Κυριακή, 8:30 – 21:30
Θέατρο Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών (Εθ. Αμύνης 2, Θεσσαλονίκη): Τετάρτη – Κυριακή, 14:00 – 22:00
Θέατρο Μονής Λαζαριστών (Κολοκοτρώνη 25, Σταυρούπολη): Τετάρτη – Κυριακή, 14:00 – 22:00
Αριστοτέλους (Πλατεία Αριστοτέλους): Τρίτη – Σάββατο, 11:00 – 19:00

«Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα» | Κριτική της παράστασης


Σημείωμα σκηνοθέτη

Η Μαρκησία και ο Ιππότης πενθούν. Η πρώτη κυριολεκτικά, ο δεύτερος μεταφορικά. Δεν έχει σημασία. Το πένθος, κυριολεκτικό ή μεταφορικό, έχει το ίδιο αποτέλεσμα: ανατροπή της τάξης του κόσμου, διασάλευση της εύθραυστης σχέσης του μέσα με το έξω. Όπως λέει κάποιος καθ’ ύλην αρμόδιος «στην περίπτωση του πένθους απορρυθμίζεται η σχέση με τον κόσμο, ενώ στην περίπτωση της μελαγχολίας η σχέση με τον εαυτό».

Ο σύζυγος της Μαρκησίας πέθανε. Η αγαπημένη του Ιππότη, υποκύπτοντας στις πιέσεις του πατέρα της, παντρεύτηκε άλλον, αλλά γι’ αυτόν είναι, όπως λέει, «σαν να πέθανε». Η αμοιβαιότητα της απώλειας και η απόφαση τους να μην ξαναερωτευτούν οδηγεί τους δύο ήρωες στη σύναψη ενός «συμβολαίου λύπης», μιας συμφωνίας, θα λέγαμε, «ψυχολογικής αλληλοϋποστήριξης» και όλα αυτά τίθενται στον αστερισμό της φιλίας. Το αντικείμενο συμμερισμού (η λύπη) θα γίνει το θεμέλιο της σχέσης τους.

Μπορούμε να μιλήσουμε εδώ για ναρκισσισμό του πένθους, γιατί όχι; Η πρώτη ένδειξη είναι η επιστολή που απευθύνει ο Ιππότης στην πρώην αγαπημένη του και αναθέτει στη Μαρκησία να τη διαβιβάσει. Η επιστολή αυτή είναι (κατά λάθος;) ανοιχτή. Ο φάκελος στον οποίο περιέχεται δεν είναι βουλωμένος. Τυχαίο; Μπορούμε να έχουμε τις αμφιβολίες μας.

Όμως, είναι και το άλλο. Τα πρόσωπα αυτά δεν ζουν στο κενό. Υπάρχουν και οι άλλοι, μια μικρογραφία του κοινωνικού κόσμου. Η Μαρκησία είναι δεμένη με την ακόλουθό της (Λιζέτ) και αναγνωρίζει ότι η τελευταία «έχει επιρροή επάνω της». Επιτελεστικός βραχίονας του Ιππότη είναι ο δικός του, πολύ λιγότερο «προηγμένος» υπηρέτης (Λουμπέν). Οι δύο υπηρέτες συγκροτούν μια μικρή κοινότητα συμφέροντος, το οποίο συνίσταται στη διατήρηση της θέσης τους. Κάτι τέτοιο θα κινδύνευε, αν τα αφεντικά τους έπαιρναν τον δρόμο της απόσυρσης, είτε από τον κόσμο, είτε και από την ίδια τη ζωή. Αντίθετα, η ένωσή τους θα κατοχύρωνε οριστικά τη δική τους θέση και θα δικαίωνε την ακαριαία έλξη που αισθάνονται ο ένας για τον άλλον − γιατί αυτοί (οι υπηρέτες) δεν χρειάζονται τη διαμεσολάβηση των λέξεων, όπως τα αφεντικά τους, για την εγκαθίδρυση του ερωτικού δεσμού. Γι’ αυτό αποφασίζουν τα σώματά τους. Έτσι, στο τέλος, ενώ τυπικά ο γάμος των αφεντικών οδηγεί στον γάμο των υπηρετών, στην ουσία έπεται. Είναι το προϊόν των ιδιοτελών ενίοτε αφελών και συνάμα θεραπευτικών τεχνασμάτων τους. Οι υπηρέτες, από μιαν άποψη, «γιατρεύουν» τα αφεντικά τους, που τελικά σμίγουν, θα ‘λεγες, για χάρη τους.

Την ένωση αυτή απεύχεται ο σοφολογιότατος Ορτένσιος και απειλεί να την κλονίσει ως «ο τρίτος άνθρωπος» ανάμεσα στους δυο πρωταγωνιστές, ο Κόμης. Ο πρώτος, τρέμοντας για το δικό του συμφέρον, μηχανεύεται «μια θύελλα», χάριν της διατήρησης του τρέχοντος status quo (Μαρκησία και Ιππότης χώρια), που σφραγίζει σχεδόν όλη τη δεύτερη πράξη του έργου. Ο Κόμης, από τη μεριά του, δυναμιτίζει τα πράγματα στην τρίτη πράξη με «ένα κόλπο που πιάνει 100%».

Τελικά, τίποτα απ’ όλ’ αυτά δεν τελεσφορεί. Η Μαρκησία και ο Ιππότης, αν κινδυνεύουν τελικά από κάτι, είναι τα ίδια τους τα λόγια. Εκπρόσωποι ενός κόσμου που είναι σε αποδρομή (το έργο γράφεται 62 χρόνια πριν από τη Γαλλική Επανάσταση), του κόσμου του «αδρανούς συμφέροντος», όπως θα μπορούσαμε να ονομάσουμε την αριστοκρατία, στέκουν μπροστά στα αισθήματά τους σαν μπροστά σε ένα κενό. Έχοντας όλο τον χρόνο στη διάθεσή τους να μιλούν, μην «ξέροντας κάποιες φορές τι λένε», όπως ομολογεί η Μαρκησία. Ή, όπως θα ‘λεγε ο Σαίξπηρ (που είναι η κρυφή μεγάλη αγάπη του Μαριβώ), «λόγια, λόγια, λόγια…». Η ρητορική του αισθήματος υποκαθιστά το αίσθημα και στο φινάλε του έργου οι δυο ήρωες απομένουν σαν άδεια σακιά, στήλες άλατος, μέσα σε ένα μπουρίνι, που κυοφορείτο σε όλη τη διάρκεια του έργου και τώρα ξεσπά (ω, της ειρωνίας!) τη στιγμή που επισφραγίζεται η ένωσή τους. Κι αυτοί, όπως όλοι, πρέπει να τρέξουν να σωθούν. Το μπουρίνι αφ’ ενός δεν είναι παρά η εκδήλωση του βραχυκυκλώματος της γλώσσας, που είναι κεντρικό δραματουργικό στοιχείο όχι μόνο της «Δεύτερης έκπληξης του έρωτα», αλλά του σύνολου έργου του μεγάλου συγγραφέα, που λέγεται Μαριβώ.

Βασίλης Παπαβασιλείου


Πιερ Καρλέ ντε Σαμπλαίν ντε Μαριβώ

Ο μέγας «ζωγράφος του έρωτα» και σύμφωνα με τους μελετητές του ο «ιδανικός ζωγράφος της γέννησης του έρωτα», ο Μαριβώ (1688-1763), μεγαλουργεί απεικονίζοντας τους ήρωές του να κατακτώνται απ’ τα βέλη του φτερωτού θεού.

Σκιαγραφεί χαρακτήρες που ακριβώς όπως κι ο ίδιος, αναζητούν με πάθος την ειλικρίνεια: επιθυμούν να δουν με καθαρότητα στα μύχια της ψυχής τους, όπως επιδιώκουν και να κυριεύσουν την καρδιά του αγαπώμενου προσώπου.

Ο ίδιος εξομολογείται πως, παραμόνευε, προσπαθώντας να διεισδύσει στην ανθρώπινη καρδιά, σε όλα τα μυστικά κι ανομολόγητα μέρη, που ο έρωτας κρύβεται όταν διστάζει ν’ αποκαλυφθεί: «στα έργα μου, άλλοτε πρόκειται για έναν έρωτα που αγνοούν οι δύο εραστές, άλλοτε για αυτόν που νοιώθουν μα επιθυμούν να αποκρύψουν ο ένας απ’ τον άλλο, άλλοτε πρόκειται για έναν εύθραυστο, ντροπαλό έρωτα που δεν τολμά να φανερωθεί, ύστερα για έναν έρωτα αβέβαιο κι ενδεχομένως ακόμη απροσδιόριστο, που μόλις γεννιέται, για να το πούμε έτσι, τον οποίο (οι ήρωες) αντιλαμβάνονται χωρίς ωστόσο να είναι σίγουροι, και τον κατασκοπεύουν, τον παρακολουθούν ενδοσκοπώντας, πριν να τον αφήσουν να αναδυθεί».


Προβλεπόμενα Μέτρα κατά της διασποράς του κορωνοϊού COVID-19

  • Σύμφωνα με τα προβλεπόμενα μέτρα κατά της διασποράς του κορωνοϊού COVID-19 στους χώρους του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος:

Οι σκηνές του ΚΘΒΕ λειτουργούν ως covid free χώροι για θεατές που έχουν εμβολιαστεί και με τις δύο δόσεις του εμβολίου κατά της COVID-19 ή έχουν νοσήσει εντός του τελευταίου εξαμήνου. Για την είσοδό σας στην παράσταση είναι απαραίτητη η επίδειξη πιστοποιητικού πλήρους εμβολιασμού, είτε πιστοποιητικού νόσησης καθώς και πιστοποιητικού ταυτοπροσωπίας (αστυνομική ταυτότητα, διαβατήριο, δίπλωμα οδήγησης). Η προσέλευση ανήλικων από 12 και άνω γίνεται επίσης με επίδειξη πιστοποιητικού πλήρους εμβολιασμού, είτε πιστοποιητικού νόσησης.

Η χρήση μάσκας είναι υποχρεωτική κατά την Είσοδο, την Έξοδο, και σε όλη την διάρκεια της παραμονής σας εντός των κτιρίων του ΚΘΒΕ. Υπάρχουν ειδικοί σταθμοί απολύμανσης όπου μπορείτε να απολυμαίνετε τα χέρια σας.

Το ΚΘΒΕ διαβεβαιώνει πως έχει λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την ασφαλή διεξαγωγή των παραστάσεων. Συγκεκριμένα:

  • Οι χώροι του θεάτρου αερίζονται με 100% νωπό/φιλτραρισμένο αέρα πριν την παράσταση και καθ’ όλη τη διάρκειά της. Το σύστημα κλιματισμού έχει συντηρηθεί και φέρει καινούρια φίλτρα.
  • Σε όλους τους χώρους μεταδίδονται ηχητικές ενημερώσεις για την αποφυγή συγχρωτισμού του κοινού.
  • Έχουν τοποθετηθεί οι απαραίτητες επιδαπέδιες και επίτοιχες σημάνσεις απόστασης.
  • Οι παραστάσεις δεν έχουν διάλειμμα.
  • Στα κυλικεία του ΚΘΒΕ εφαρμόζονται όλοι οι προβλεπόμενοι κανόνες υγειονομικού ενδιαφέροντος που ισχύουν στην εστίαση.
  • Για την ασφάλειά σας το προσωπικό υποδοχής εποπτεύει και βοηθά στην τήρηση των κανόνων

Διαβάστε όλα τα τελευταία νέα | Ενημερωθείτε

Ακολουθείστε το Cityportal.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλα τα τελευταία νέα

Cityportal.gr Live ενημέρωση: O κορωνοϊός λεπτό προς λεπτό στην Ελλάδα και παγκοσμίως