Η ΔΕΘ, ο λόγος του πρωθυπουργού και η ψευδαίσθηση της απόλυτης εξουσίας

Κάθε χρόνο κάθομαι και ακούω με προσοχή τον λόγο που βγάζει ο πρωθυπουργός στην Δ.Ε.Θ. Όπως και φέτος. Δεν άκουσα κάτι άλλο, κάτι πρωτοφανές. Μίλησε όπως πρέπει να μιλάει ένας πρωθυπουργός. Εστίασε στα θετικά που πέτυχε η κυβέρνησή του. Ούτε λόγος για κάτι αρνητικό, πέρα από αοριστίες. Ο πολίτης φυσικά γνωρίζει. Δεν με πείραξε αυτό, αφού πάνω-κάτω κάθε πρωθυπουργός το ίδιο μοτίβο ακολουθεί. Εάν κάποιος δεν ζει στην Ελλάδα και άκουσε τον πρωθυπουργό, σίγουρα θα εντυπωσιάστηκε, καθότι αναδείκνυε η ομιλία του μια χώρα άκρως ανεπτυγμένη και καινοτόμα, η οποία βρίσκεται σε περίοδο ευημερίας, ύστερα βεβαίως από χρόνια θυσιών. Κάτι τέτοιο είναι ψευδές.

Ακόμη υφίστανται σοβαρά προβλήματα παρά τις αλλαγές που έχουν γίνει. Πολλοί συνάνθρωποι μας τα βγάζουν πέρα με δυσκολία, μια και το τέρας της ακρίβειας έχει απλώσει τα πλοκάμια του οπουδήποτε. Με άλλα λόγια, ο πρωθυπουργός σού δίνει την αίσθηση όταν μιλάει πως ζει σε άλλο τόπο. Δεν προσδίδω φθόνο ή αφέλεια στις προθέσεις του, αφού μου δίνει την εντύπωση ότι πιστεύει όσα λέει και εννοεί. Αυτό που έχει άλλωστε σημασία είναι να κρίνουμε ως πολίτες όχι τις προθέσεις του μα τα αποτελέσματα της πολιτικής του.

Σκάνδαλα αδιαφανή που μπαίνουν στο αρχείο και ακρίβεια ανεξέλεγκτη, είναι θεωρώ τα δυο ”κακά” που στιγματίζουν την πολιτική που υπηρετεί έως τώρα. Ικανά και τα δυο ίσως για να τον δείχνουν ως ανεπαρκή. Από την άλλη, τόλμησε κι αλλαγές αδιανόητες, όπως ψηφιακή μετατροπή δημόσιων υπηρεσιών , επικύρωση γάμου ομοφύλων, κτλ. Χρειάζεται ψύχραιμη αποτίμηση να κάνει κανείς ούτως ώστε να οδηγηθεί σε ασφαλή συμπεράσματα. Ωστόσο πλέον δεν θεωρώ απαραίτητο να ακούς τους πρωθυπουργικούς λόγους. Γιατί το λέω αυτό; Διότι τα όσα ακούγονται μοιάζουν σαν προκατασκευασμένη έκθεση ιδεών. Ξέρεις τι θα ακούσεις. Καλύτερα να ενημερώνεσαι από ανακοινώσεις επιμέρους υπουργών ή από γραπτά εμπεριστατωμένα κείμενα εφημερίδων.

Είναι όμως ενοχλητικό όποτε ο πρωθυπουργός ρίχνει τη δική του πινελιά, αχρείαστη και ανούσια , όπως όταν απευθυνόμενος στην αντιπολίτευση -συγκεκριμένα στον κ. Τσίπρα-παρέπεμψε σε στίχο ενός τραγουδιού της Αλέκας Κανελλίδου : ”Ωραία που τα λες, μα έλα που σε ξέρω” . Τελείως άστοχο. Δεν πουλάς πνεύμα με τέτοιου είδους εξυπνάδες. Μετά από 8 χρόνια, θα περίμενα μια ευφυία καλύτερη. Ο στίχος ήταν τόσο εκτός τόπου και χρόνου, όπως ήταν εκείνο που είπε ο υπουργός Εσωτερικών προλογίζοντας τον πρωθυπουργό στην αρχή και αναφερόμενος στους δυο άτυχους πιλότους που έχασαν τη ζωή τους: ”… οι δυο πιλότοι που έπεσαν στο καθήκον, θα μείνουν αθάνατοι στις καρδιές μας” -Αλήθεια; Ποιο καθήκον ; Κάνοντας αεροπορικές επιδείξεις με κίνδυνο της ζωής τους; Για ποια αθανασία ομιλούμε;

Παρόλα αυτά, και σε αντιδιαστολή με τον στίχο που χρησιμοποίησε ο πρωθυπουργός, ενδιαφέρον θα είχε ο λαός (ή η αντιπολίτευση) να του προσάψει τους επόμενους στίχους της ίδιας στροφής από το ίδιο τραγούδι [Δίδυμα Φεγγάρια] οι οποίοι λένε : ” τα λόγια σου σαν μάγισσα τα ξόρκισα/και άσε τις απειλές πως δήθεν θα υποφέρω/και να σκεφτείς ότι σαν σήμερα σε γνώρισα”!

Πάντως, την στιγμή που τελείωσε ο πρωθυπουργός την ομιλία, σε άλλο κανάλι τελείωνε η γνωστή ταινία ΛΑΤΕΡΝΑ, ΦΤΩΧΕΙΑ ΚΑΙ ΓΑΡΥΦΑΛΛΟ, κάτι που με έκανε να λυπηθώ που δεν επέλεξα να την δω. Μάλιστα, δυο στίχοι από το διάσημο τραγούδι της ταινίας, ίσως να συμπυκνώνουν με τον καλύτερο τρόπο όλο αυτό που βιώνουμε όλοι εμείς οι κοινοί θνητοί που ζούμε μακριά από δείκτες οικονομίας και στατιστικές αναλύσεις, τους οποίους θα ήθελα να τούς χαρίσω σε μπιλιετάκι στον πρωθυπουργό στην επόμενη Δ.Ε.Θ. : ”Γαρύφαλλο στ’ αφτί και πονηριά στο μάτι/ η τσέπη άδεια πάντοτε μα η καρδιά γεμάτη”.

Μήπως η εξουσία πάνω στους ανθρώπους αποκτάται μόνο προσφέροντάς τους υπηρεσίες; Μικρός, είχα δει την εξαιρετική ταινία Φαρενάιτ 451, του Τρυφώ : εκεί, στο σπίτι του πρωταγωνιστή, είχα προσέξει ότι η tv ήταν πολύ προχωρημένη: ο τηλεθεατής όποτε ήθελε διέκοπτε ένα πρόγραμμα [ταινία , ντοκιμαντέρ, εκπομπή] και το συνέχιζε άλλη στιγμή! Επιπλέον, όσον αφορά το τέλος μιας ταινίας, ο τηλεθεατής μπορούσε να επιλέξει ανάμεσα σε δυο εκδοχές, το αντίστοιχο τέλος που επιθυμούσε. ‘Ουάου’, είχα σκεφθεί, φαντάσου, κάποτε να το έχουμε κι εμείς αυτό . Και πράγματι, η εποχή της συνδρομητικής, η εποχή της ψηφιακής εποχής που σου παρέχει τέτοιες πολυτέλειες κατέφθασε.

Ένα κουτί, μια τηλεοπτική συσκευή, σου παρέχει τον απόλυτο έλεγχο, έναν έλεγχο ικανό να τροφοδοτήσει μέσα σου ένα αντίστοιχο αίσθημα παντοδυναμίας, νομίζω . Ανά πάσα στιγμή, σύμφωνα με τις εκάστοτε ορέξεις σου, να επιλέγεις ό,τι σου αρέσει και για όσο επιθυμείς .Όλη η εξουσία στα χέρια σου. Σίγουρα από το μυαλό πολλών θα πέρασε η σκέψη, δηλαδή να φαντασιωθούν πως έχουν αντίστοιχα μια τέτοια δυναμική ελέγχου κι εξουσίας και σε άλλους τομείς της ζωής, όπως στα προσωπικά και τα επαγγελματικά: να πράττεις ανάλογα κατά το δοκούν. Η απόλυτη ευτυχία δοσμένη στο πιάτο σου με τη μέγιστη ευκολία. Να αποφασίζεις εσύ πότε θα εργάζεσαι και πότε θα σταματάς και για πόσο. Ή να διαλέγεις σύντροφο ή και φίλους, ανάλογα με το τι τραβά η ψυχή σου την δεδομένη στιγμή.

Μιλάμε για μια κατάσταση όπου εξαλείφεται πλήρως η λήξη ‘αλληλεπίδραση’, όπως κι η λέξη ‘αμοιβαιότητα’. Όλα γίνονται μονής κατεύθυνσης. Εκκινούν από εσένα, καταλήγουν σε σένα, με σκοπό και στόχο μόνο εσένα. Οι άλλοι, ο άλλος, άπαντες, γίνονται εξαρτήματα, πιόνια, τα οποία χρειάζονται απλά και μόνο για να φέρουν εις πέρας τα απαραίτητα της δικής σου ζωής. Η μονοκρατορία στο απόγειο της! Αλλά, για μια στιγμή : είναι ζωή αυτή; Δίχως καμιά απόχρωση, χωρίς καμιά εναλλακτική, με την λέξη ‘έκπληξη’ να απουσιάζει εντελώς από το προσκήνιο του βίου.

Όπου , όσο περισσότερο βασίζεσαι σε δυνάμεις έξω από εσένα, τόσο περισσότερο εξουσιάζεσαι από αυτές. Αυτό θα είναι άραγε το τέλος μας, μια παντοδυναμία που φθείρει αδιόρατα και ανελέητα; Γράφει ο Ρίτσος: ” Αρκεί. Μονάχοι μας φθειρόμαστε πιότερο απ’ όσο μας φθείρουν τα γεγονότα κι ο χρόνος”.

Ζιώγας Απόστολος
(βιολόγος)